logo Ma├▒ana

filmy ┼Ťwiata w polsce

CHINKA
(She, a Chinese)

 

Scenariusz i re┼╝yseria: Xiaolu Guo


Chiny/Wlk. Brytania | 2009 | 99'

 

 

MFF Locarno 2009 ÔÇö Z┼éoty Lampart

 


Chinka to arcyciekawe studium samotno┼Ťci, poszukiwania wolno┼Ťci, b┼é─ůdzenia po omacku w wieloetnicznym tyglu, w kt├│rym trudno znale┼║─ç jakie┼Ť sta┼ée punkty odniesienia.
POLITYKA*****, Janusz Wr├│blewski

 

Film dzia┼éa silnie, bo odwraca konwencj─Ö. Spodziewamy si─Ö historii przebudzenia, walki o lepsze ┼╝ycie. Ten jednak okazuje si─Ö u┼éud─ů. Guo obna┼╝a mit globalizacji jako ┼║r├│d┼éa r├│┼╝norodno┼Ťci czy wolno┼Ťci.
PRZEKRÓJ****, Michał Burszta

 

Drog─Ö Mei wytyczaj─ů dwie sprzeczne, wydawa┼éoby si─Ö, sk┼éonno┼Ťci psychiczne: bierne poddawanie si─Ö temu, co przynosi ┼╝ycie, ale tak┼╝e d─ů┼╝enie do niezale┼╝no┼Ťci. Jej skomplikowany portret psychologiczny jest budowany za pomoc─ů oszcz─Ödnych, a zarazem przemy┼Ťlanych ┼Ťrodk├│w: zestawiania d┼éugich statycznych uj─Ö─ç z dynamiczn─ů muzyk─ů, zderzenia realizmu z metaforyk─ů.
ZWIERCIADŁO, Manana Chyb

 

Mei zachowuje si─Ö instynktownie. Nie potrafi kocha─ç, ale dzielnie walczy o przetrwanie. A ka┼╝de do┼Ťwiadczenie, ka┼╝da pora┼╝ka, minimalnie j─ů wzbogaca. Znacz─ůce s─ů pod tym wzgl─Ödem sceny realizowane w pobli┼╝u akwen├│w wodnych. Abstrahuj─ůc od chi┼äskiej mitologii ┼╝ywio┼éu wody, sekwencje te - u┼éo┼╝one chronologicznie - trafnie obrazuj─ů zmiany zachodz─ůce w charakterze dziewczyny. Podniecenie - przesyt - dojrza┼éo┼Ť─ç.
FILM****, Łukasz Maciejewski

 

Film mo┼╝na interpretowa─ç na r├│┼╝ne sposoby. Jako opowie┼Ť─ç o ludziach Wschodu uparcie szukaj─ůcych lepszego ┼╝ycia, pr├│b─Ö oddania skomplikowanej sytuacji obcych w wielokulturowej Europie, w ko┼äcu jako opowie┼Ť─ç o m─Ö┼╝czyznach, kt├│rzy zawodz─ů oczekiwania kobiet. I wszystko to by┼éoby do┼Ť─ç przygn─Öbiaj─ůce, gdyby nie posta─ç Mei. M┼éoda Chinka jest niewykszta┼écona, ale inteligentna, bole┼Ťnie do┼Ťwiadczona, ale ci─ůgle optymistyczna.
MACHINA****, Anita Zuchora

 

 

 

Chinka to rock'n'rollowa odyseja ┼Ťledz─ůca losy odwa┼╝nej dziewczyny wkraczaj─ůcej w doros┼éo┼Ť─ç w dzisiejszym gwa┼étownie zmieniaj─ůcym si─Ö ┼Ťwiecie. Mei nigdy dotychczas nie opuszcza┼éa rodzinnej wioski, mimo to jest zdeterminowana nie powtarza─ç nudnej egzystencji swoich rodzic├│w i w poszukiwaniu nowych dozna┼ä dociera do nowochi┼äskiej metropolii Chong-qing. Nie udaje jej si─Ö zrealizowa─ç wizji lepszego ┼╝ycia w wielkim mie┼Ťcie: Mei zostaje zwolniona z pracy w fabryce i wdaje si─Ö w romans z gangsterem. Mi┼éosna przygoda ko┼äczy si─Ö jednak tragicznie, w rezultacie czego dziewczyna musi w po┼Ťpiechu opu┼Ťci─ç miasto. Londyn, kolejny etap jej podr├│┼╝y, te┼╝ nie przyjmuje bohaterki z otwartymi ramionami. Nowy j─Özyk i nieprzyjazne otoczenie wyznaczaj─ů teraz horyzonty Mei. Pomimo tego Chinka si─Ö nie poddaje: spotyka kolejnego m─Ö┼╝czyzn─Ö, z kt├│rym pr├│buje u┼éo┼╝y─ç sobie ┼╝ycie...

 

 

Chinka jest filmow─ů metafor─ů wsp├│┼éczesnego, wielokulturowego ┼Ťwiata, zmierzaj─ůcego w kierunku absolutnej globalizacji. Opowie┼Ť─ç przekracza granice, zaciera polityczne i socjologiczne bariery, pokazuj─ůc, ┼╝e pod ka┼╝d─ů szeroko┼Ťci─ů geograficzn─ů ludzie, cho─ç wyznaj─ů inne warto┼Ťci, borykaj─ů si─Ö z takimi samymi problemami.

Kiedy Mei opuszcza swoj─ů wiosk─Ö i wyrusza w podr├│┼╝, jest jak dziecko, kt├│remu odci─Öto p─Öpowin─Ö. Ca┼éy zewn─Ötrzny ┼Ťwiat jest obcy, ten w Chinach, i ten na Zachodzie. Dla mnie nie jest wa┼╝ne, jak si─Ö ko┼äczy podr├│┼╝ Mei. Kluczowe jest natomiast przedstawienie ┼╝ycia, wewn─Ötrznej podr├│┼╝y, kt├│r─ů ona odbywa. ┼╗ycia osoby podejmuj─ůcej ryzyko, odkrywaj─ůcej siebie i zarazem p┼éac─ůcej wysok─ů cen─Ö za swoje przygody. To jest film o niedojrza┼éej osobie stopniowo odczuwaj─ůcej swoje w┼éasne pragnienia.
Xiaolu Guo, re┼╝yserka

 

Mei to z jednej strony alter ego re┼╝yserki, z drugiej za┼Ť posta─ç metaforyczna, reprezentatywna dla ca┼éego pokolenia m┼éodych kobiet wkraczaj─ůcych obecnie w doros┼éo┼Ť─ç. Rozpi─Öcie postaci mi─Ödzy intymno┼Ťci─ů i uniwersalizmem daje jej i filmowi niesamowit─ů g┼é─Öbi─Ö i wieloznaczno┼Ť─ç. Zobaczy─ç siebie w pokoleniu, grupie uwarunkowanej wsp├│lnymi do┼Ťwiadczeniami - to wielkie wyzwanie. Autorka filmu Xiaolu Guo mia┼éa odwag─Ö obna┼╝y─ç si─Ö przed ┼Ťwiatem. Nie jest to oczywiste na pierwszy rzut oka, jako ┼╝e film ma form─Ö przypowie┼Ťci, w kt├│rej bohaterowie, niczym alegoryczne postacie karnawa┼éowego pochodu, pojawiaj─ů si─Ö na chwil─Ö na scenie, by odegra─ç okre┼Ťlon─ů rol─Ö. Xiaolu Guo uwolni┼éa sw├│j film od ogranicze┼ä narzucanych przez realizm. Opowie┼Ť─ç rozwija si─Ö za pomoc─ů metaforycznych scen i wydarze┼ä. Skr├│ty my┼Ťlowe i ideowe pozwoli┼éy opisa─ç w ramach jednego filmu nieosi─ůgalny dla kina realistycznego obszar rzeczywisto┼Ťci. Od chi┼äskiej prowincji, poprzez nowochi┼äsk─ů metropoli─Ö, po zachodni i zarazem wielokulturowy Londyn. Ta synteza dzisiejszego ┼Ťwiata rozpi─Ötego mi─Ödzy lokalno┼Ťci─ů i globalno┼Ťci─ů przez ca┼éy czas ma twarz jednej m┼éodej dziewczyny. Porzucenie realizmu w warstwie narracyjnej i zarazem utrzymanie go w innych aspektach j─Özyka filmowego, jak obraz i aktorstwo, pozwala zachowa─ç iluzj─Ö obcowania z prawdziwym ┼Ťwiatem. Dzi─Öki temu widz ma szans─Ö przyj─ů─ç opowie┼Ť─ç o Mei jako prawd─Ö, uwierzy─ç, ┼╝e metafora ma swoje odzwierciedlenie w rzeczywisto┼Ťci, w kt├│rej codziennie egzystujemy - ka┼╝dy z nas z osobna i r├│wnolegle jako rasa ludzka razem.

 

Postaci filmu ┼é─ůcz─ů w sobie, podobnie jak g┼é├│wna bohaterka - Mei, skrajne cechy: s─ů to ludzie z krwi i ko┼Ťci, zarazem reprezentuj─ůcy szerokie idee. Gangster, urz─Ödnik i robotnik nowych Chin, stary Europejczyk, m┼éody i fanatyczny Muzu┼émanin. Mei nie tylko spotyka wszystkich tych m─Ö┼╝czyzn na swej drodze, oni s─ů jej drog─ů. G┼éodna ┼Ťwiata Chinka, zapatrzony w przesz┼éo┼Ť─ç Europejczyk, przestraszony inno┼Ťci─ů ┼Ťwiata Muzu┼émanin... To obraz dzisiejszego ┼Ťwiata.

Re┼╝yserka filmu Xiaolu Guo nie rzuca widzowi wyzwania formalnego, nie wymaga od niego po┼Ťwi─Öcenia by obejrze─ç i odczu─ç jej film. Skutecznie dba o jego atrakcyjno┼Ť─ç. Poza naturalnymi dialogami i przyjaznym widzowi tempem narracji zdecydowanie wyr├│┼╝nia si─Ö ┼Ťcie┼╝ka d┼║wi─Ökowa. Autorem muzyki ilustracyjnej jest John Parish (wsp├│┼épracuj─ůcy m.in. z PJ Harvey), a uzupe┼éniaj─ů j─ů punk-rockowe piosenki w wykonaniu chi┼äskich artyst├│w. Muzyka Parisha to uwodzicielska machina, kt├│ra poci─ůga za sob─ů widza obserwuj─ůcego niczym przez okno poci─ůgu kolejne etapy podr├│┼╝y Mei. Nie jest to wprawdzie nasze w┼éasne ┼╝ycie, ale staje si─Ö nam na tyle bliskie, ┼╝e prowokuje do zadawania sobie intymnych pyta┼ä. Zanim otrz─ů┼Ťniemy si─Ö z d┼║wi─Ökowego i obrazowego transu, podr├│┼╝ Mei dobiega ko┼äca i zostajemy sami. Dopiero wtedy mamy szans─Ö analizowa─ç i pr├│bowa─ç racjonalizowa─ç prze┼╝yte w kinie chwile.

 

Xiaolu Guo (rocznik 1973) - studiowa┼éa na Beijing Film Academy oraz w National Film and Television School w Anglii. W filmowym dorobku, obok She, a Chinese, ma m.in. takie pozycje jak: The Concrete Revolution (2004), How was Your Fish Today?(2006), Once Upon a Time Proletarian: 12 Stories of a Country (2009). Ale Guo nie tylko re┼╝yseruje, ale te┼╝ pisze. W Polsce ukaza┼éy si─Ö jej dwie ksi─ů┼╝ki: "Ma┼éy s┼éownik chi┼äsko-angielski dla kochank├│w" i "Kamienna wioska". Poza tym wyda┼éa tak┼╝e m.in.: "20 Fragments of a Ravenous Youth" i "UFO In Her Eyes". W styczniu w Wielkiej Brytanii pojawi┼éa si─Ö kolejna jej ksi─ů┼╝ka "Lovers in the Time Of Indifference".

 
 
Read 7426 times
More in this category: « MY┼ÜLIWY JA TE┼╗! »